Od wdzięczności 1926 do dziedzictwa 2026 – Ściana Pamięci Polsko-Amerykańskiej

01/09/2026 

Upamiętnij przodka. Pomóż dziecku i rodzinie. Pozostaw żywe dziedzictwo.

[English version: Wall of Remembrance]

W kościele pw. św. Maksymiliana Marii Kolbego w Krakowie-Mistrzejowicach powstanie wyjątkowe
miejsce pamięci, modlitwy i miłosierdzia – Ściana Pamięci Polsko-Amerykańskiej. Zostaną na niej
zapisane nazwiska Polaków, którzy po odzyskaniu przez Polskę niepodległości wyruszyli do Stanów
Zjednoczonych, budowali przyszłość swoich rodzin, a jednocześnie zachowali wiarę, język, kulturę i
miłość do Ojczyzny.
Każde nazwisko umieszczone na Ścianie Pamięci będzie nie tylko trwałym hołdem złożonym
konkretnej osobie i jej rodzinnej historii. Dar składany ku pamięci przodka wesprze dzieci z
niepełnosprawnościami oraz ich rodziny, pozostające pod opieką dzieł prowadzonych przez Fundację
Polskich Kawalerów Maltańskich w Krakowie. Projekt łączy więc trzy wartości:

pamięć o przodkach,
wdzięczność za polsko-amerykańskie dziedzictwo oraz czynną miłość bliźniego.
Wdzięczność pamięta imiona.
Miłosierdzie przemienia pamięć w dobro.

Pamięć, która prowadzi do miłosierdzia

Polscy emigranci przybywali do Ameryki często bez wielkiego majątku, ale z niezwykłym duchowym
dziedzictwem. Nieśli ze sobą wiarę katolicką, rodzinne tradycje, polski język, odwagę, pracowitość i
nadzieję na lepszą przyszłość dla kolejnych pokoleń. Zakładali parafie, organizacje społeczne i szkoły,
budowali rodziny oraz wspólnoty, a równocześnie wspierali bliskich pozostających w Polsce.
Ściana Pamięci nada tej historii trwały, widzialny kształt. Nie będzie jednak wyłącznie pomnikiem ani
zbiorem nazwisk. Powstanie w przestrzeni sakralnej – w miejscu Eucharystii, modlitwy za zmarłych i
dziękczynienia za dobro otrzymane od wcześniejszych pokoleń. Dlatego pamięć o przodkach zostanie
tutaj połączona z pomocą człowiekowi potrzebującemu.
Jak podkreśla ks. prałat Andrzej Kopicz, proboszcz parafii św. Maksymiliana Marii Kolbego:
„Nie chcemy, aby pamięć zatrzymała się jedynie na kamieniu, brązie czy zapisie nazwiska.
Pragniemy, aby pamięć stała się miłosierdziem”.
Każde upamiętnione imię może stać się pomocą dla dziecka. Każda rodzinna historia może zostać
włączona w większą historię dobra.

Od wielkiego gestu wdzięczności z 1926 roku do żywego dziedzictwa 2026 roku

Projekt powstaje w roku dwóch szczególnych rocznic: 250-lecia ogłoszenia niepodległości Stanów
Zjednoczonych oraz 100-lecia Polskich Deklaracji o Podziwie i Przyjaźni dla Stanów Zjednoczonych.

W 1926 roku odrodzona Rzeczpospolita przekazała narodowi amerykańskiemu monumentalny zbiór
podziękowań za poparcie niepodległości Polski, pomoc humanitarną i solidarność okazaną Polakom.
Deklaracje zostały zebrane w 111 tomach i zawierały – według szacunków Biblioteki Kongresu – około
5,5 miliona podpisów, przede wszystkim polskich uczniów, nauczycieli oraz przedstawicieli życia
państwowego, religijnego i społecznego. Zbiór przekazano prezydentowi Calvinowi Coolidge’owi jako
świadectwo wdzięczności całego narodu.
Sto lat później pragniemy odpowiedzieć na ten historyczny gest w sposób współczesny. Potomkowie
polskich emigrantów mogą podziękować swoim przodkom za ich odwagę, wiarę, pracę i ofiarę, a
jednocześnie przemienić tę wdzięczność w konkretną pomoc dla dzieci i rodzin w Polsce.
W ten sposób Ściana Pamięci stanie się duchowym pomostem:
między Polską a Ameryką,
między pokoleniami,
między pamięcią a miłosierdziem.

Miejsce naznaczone wiarą, historią i służbą

Ściana Pamięci powstanie w kościele pw. św. Maksymiliana Marii Kolbego w Krakowie-
Mistrzejowicach, w kaplicy o wyraźnej symbolice maltańskiej. Obecność krzyża maltańskiego,
istniejących tablic pamiątkowych, ołtarza oraz monumentalnej rzeźby św. Jana Chrzciciela sprawia, że
nie jest to jedynie przestrzeń architektoniczna. Jest to miejsce modlitwy, pamięci, ofiary i służby
drugiemu człowiekowi.
Kościół został konsekrowany 22 czerwca 1983 roku przez św. Jana Pawła II. Wpisanie Ściany Pamięci
właśnie w tę świątynię nadaje projektowi szczególne znaczenie duchowe. Papież Polak przypominał,
że miłosierdzie nie może pozostawać wyłącznie wzruszeniem lub słowem – powinno stawać się
czynem, który przywraca człowiekowi nadzieję i godność.
Miejsce to związane jest również z postacią śp. Andrzeja Stanisława Ciechanowieckiego – emigranta,
wybitnego mecenasa kultury, dobrodzieja świątyni i kawalera maltańskiego. Jego życie pokazuje, że
miłość do Polski nie kończy się wraz z opuszczeniem jej granic, lecz może trwać w pamięci,
odpowiedzialności, wierze i konkretnym dziele. Centralna część Ściany Pamięci będzie również
wyrazem wdzięczności za jego wkład w powstanie i wystrój kościoła.

Jak będzie wyglądała Ściana Pamięci?

Aktualne zdjęcia kaplicy

Pierwsza edycja projektu przewiduje umieszczenie do 1 000 nazwisk. Zostaną one zapisane
alfabetycznie, w jednolitej formie i bez tworzenia hierarchii pomiędzy rodzinami lub darczyńcami.
Kompozycję będą tworzyć:

• wielokolumnowe pola nazwisk wpisane w jasną, kamienną ścianę kaplicy;
• centralna tablica wykonana z patynowanego brązu, wyjaśniająca historyczny i dobroczynny sens projektu;
• symbolika maltańska jako znak służby, obrony wiary i pomocy potrzebującym;
• Cyfrowa Księga Wdzięczności 2026, zawierająca rodzinne historie, fotografie, skany dokumentów, informacje o miejscach pochodzenia,
  roku emigracji i miejscach osiedlenia w Stanach Zjednoczonych.

Nazwiska na ścianie zachowają godną i czytelną formę, natomiast szersze opowieści genealogiczne
zostaną udostępnione w księdze cyfrowej. Każda pisownia będzie przed wykonaniem inskrypcji
zatwierdzana przez rodzinę lub fundatora wpisu.
Centralna tablica będzie przekazywać najważniejszą myśl projektu:
Polsce – za korzenie.
Ameryce – za szansę.
Dzieciom i rodzinom – za przyszłość.

Wizualizacja koncepcyjna Ściany Pamięci Polsko-Amerykańskiej. Nazwiska zostaną wkomponowane w architekturę kaplicy,

a w centralnej części znajdzie się tablica z patynowanego brązu, wyjaśniająca historyczny, duchowy i dobroczynny sens projektu.

Kogo można upamiętnić?

Projekt skierowany jest przede wszystkim do Polonii amerykańskiej, rodzin polsko-amerykańskich,
organizacji polonijnych, polskich parafii w Stanach Zjednoczonych oraz wszystkich osób, które pragną
zachować pamięć o emigracyjnym losie swoich bliskich.
W pierwszej edycji mogą zostać upamiętnione osoby urodzone w Polsce lub na ziemiach historycznie
polskich i związane z emigracją do Stanów Zjednoczonych po odzyskaniu przez Polskę niepodległości.
Regulamin może również uwzględniać ich potomków urodzonych i zmarłych na emigracji, jeżeli ich
życie stanowi część polsko-amerykańskiego dziedzictwa rodzinnego.
W formularzu zgłoszeniowym będzie można podać – w zakresie, w jakim dane są znane:

• imię i nazwisko osoby upamiętnianej;
• zatwierdzony przez rodzinę wariant pisowni;
• miejscowość pochodzenia;
• rok emigracji;
• miejsce osiedlenia w Stanach Zjednoczonych;
• krótką historię rodzinną, fotografię lub skan dokumentu przeznaczony do Cyfrowej Księgi Wdzięczności.Brak pełnych danych genealogicznych nie wyklucza udziału. Najważniejsze jest zachowanie imienia i
  nazwiska osoby, której rodzina pragnie złożyć dar pamięci.

Jak włączyć się w projekt?

Umieszczeniu jednego nazwiska na Ścianie Pamięci odpowiada dar fundacyjny w wysokości 1 000
USD albo jego równowartość w złotych lub euro.
Darczyńca nie kupuje miejsca na ścianie. Składa dar pamięci, który:

• pozwala trwale upamiętnić wskazaną osobę;
• wspiera dzieło pomocy dzieciom z niepełnosprawnościami i ich rodzinom;
• umożliwia dodanie rodzinnej historii do Cyfrowej Księgi Wdzięczności 2026;
• zostanie potwierdzony certyfikatem uczestnictwa;
• wiąże się z zaproszeniem do udziału w uroczystości poświęcenia i odsłonięcia Ściany Pamięci.

Pierwsza edycja obejmie najwyżej 1 000 nazwisk. Celem kampanii jest zgromadzenie do 1 miliona
USD na zabezpieczenie i rozwój dzieł maltańskich służących dzieciom oraz rodzinom.
Wpłaty w Stanach Zjednoczonych obsługuje Copernicus Foundation – Fundacja Kopernikowska w
Chicago, będąca amerykańską organizacją dobroczynną posiadającą status 501(c)(3). Pełni ona
funkcję partnera charytatywnego i technicznego kampanii, umożliwiając amerykańskim darczyńcom
korzystanie z właściwej dla Stanów Zjednoczonych struktury przekazywania darowizn. Indywidualne
skutki podatkowe zależą od sytuacji darczyńcy i przepisów obowiązujących w USA.

Wpłaty można dokonać na platformie: https://givebutter.com/honor-your-ancestors-2026

Beneficjent projektu
Beneficjent formalny

Formalnym beneficjentem i podmiotem odpowiedzialnym za rozliczenie środków jest Fundacja
Polskich Kawalerów Maltańskich w Krakowie, działająca jako organizacja pożytku publicznego.
Wpływy netto z kampanii – po kosztach obsługi płatności i zgodnie z regulaminem – zostaną
przeznaczone na cele statutowe Fundacji. Rozliczenia będą prowadzone równolegle zgodnie z
polskimi obowiązkami sprawozdawczymi Fundacji oraz wymogami Copernicus Foundation wobec
amerykańskich darczyńców.

Bezpośredni beneficjenci społeczni

Bezpośrednimi beneficjentami dobra powstałego dzięki kampanii będą dzieci z
niepełnosprawnościami i zaburzeniami rozwoju oraz ich rodziny, korzystające z pomocy
Maltańskiego Centrum Pomocy Niepełnosprawnym Dzieciom i Ich Rodzinom przy al. Kasztanowej
4A w Krakowie.
Centrum otacza opieką przede wszystkim małe dzieci, w tym dzieci z autyzmem,
niepełnosprawnościami intelektualnymi, ruchowymi i sprzężonymi, wadami genetycznymi oraz
zaburzeniami rozwoju psychoruchowego. Zapewnia im diagnozę, indywidualną terapię, rehabilitację,
edukację przedszkolną i przygotowanie do dalszego etapu kształcenia. Rodzicom oferuje pomoc
psychologiczną, wiedzę, praktyczne wsparcie oraz towarzyszenie w codziennym mierzeniu się z
niepełnosprawnością dziecka.
W 2026 roku Centrum obchodzi dwudziestolecie działalności. Według informacji przedstawionych
OSV News, w ciągu dwóch dekad różnymi formami pomocy objęto około 42 tysięcy dzieci.
Nowsze informacje opublikowane przez OSV News doprecyzowują również aktualny cel finansowy.
Po porozumieniu zawartym 30 grudnia 2025 roku, zabezpieczającym 99-letnie prawo do gruntu i
regulującym status budynku Centrum, Fundacja musi wypełnić zobowiązania związane z trwałym
utrzymaniem tej nieruchomości. Pozyskane środki mają służyć w szczególności:

• zabezpieczeniu zobowiązań dotyczących siedziby Centrum;
• modernizacji i dostosowaniu przestrzeni terapeutycznych;
• rozwijaniu nowych metod terapii;
• dalszej rozbudowie ośrodka;
• tworzeniu nowych miejsc pomocy, w tym planowanego ogrodu sensorycznego.

Dar złożony ku pamięci przodka będzie więc służył nie tylko zachowaniu rodzinnego nazwiska, lecz
także zapewnieniu dzieciom bezpiecznego miejsca terapii, rehabilitacji i rozwoju.

Kto tworzy projekt?

Projekt ma charakter polsko-amerykański i jest prowadzony wspólnie przez środowiska maltańskie, parafialne i polonijne.

Komitet międzynarodowy
Działania międzynarodowe prowadzą:

• Vanessa O’Brien – dama Zakonu Maltańskiego, przewodnicząca Komitetu Ściany Pamięci i osoba prowadząca projekt w środowiskach międzynarodowych;
•  Bogdan Bosak – kawaler maltański, wiceprezydent Copernicus Foundation oraz przedstawiciel środowiska maltańskiego w USA;
• ks. prałat Andrzej Kopicz – proboszcz parafii św. Maksymiliana Marii Kolbego, gospodarz miejsca realizacji projektu;
• Robert Niziol – kawaler maltański, reprezentujący środowisko polskich kawalerów maltańskich w Stanach Zjednoczonych;
• Adam Zając – kawaler maltański i pełnomocnik Fundacji Polskich Kawalerów Maltańskich w Krakowie, odpowiedzialny za współpracę strony polskiej i amerykańskiej.Koordynacja po stronie polskiej

Zespół polski tworzą:

• Adam Zając – przewodniczący i koordynator działań w Polsce;
• ks. prałat Andrzej Kopicz – gospodarz świątyni i duchowy opiekun inicjatywy;
• Tomasz Krupiński – członek Zarządu Fundacji Polskich Kawalerów Maltańskich w Krakowie.

Partnerami projektu są:

• Parafia pw. św. Maksymiliana Marii Kolbego w Krakowie-Mistrzejowicach;
• Fundacja Polskich Kawalerów Maltańskich w Krakowie;
• Copernicus Foundation – Fundacja Kopernikowska w Chicago.

Po stronie amerykańskiej w działania Fundacji Kopernikowskiej zaangażowani są również Bogdan
Bosak i Walter Trzos. Osobą wspierającą wiarygodność przedsięwzięcia w środowisku polonijnym jest
o. Marek Włodarczyk, były opat Opactwa Cystersów w Szczyrzycu, obecnie posługujący w Chicago.

Głosem bezpośredniego beneficjenta projektu jest Ewa Reczek, dyrektor Maltańskiego Centrum
Pomocy Niepełnosprawnym Dzieciom i Ich Rodzinom, która podkreśla, że każde nazwisko oznacza realne wsparcie dla dzieci i ich rodzin.

Projekt obecny w katolickich mediach w Stanach Zjednoczonych

Kampania jest kierowana przede wszystkim do Polonii amerykańskiej, ale jej przesłanie dociera już
także do szerszej katolickiej opinii publicznej w Stanach Zjednoczonych.
28 sierpnia 2026 roku OSV News opublikował obszerny materiał poświęcony Ścianie Pamięci oraz
działalności Maltańskiego Centrum. Artykuł przedstawia ideę upamiętnienia emigrantów, cel
kampanii i znaczenie pomocy udzielanej dzieciom z niepełnosprawnościami.
Materiał OSV News został następnie opublikowany lub udostępniony przez cztery kolejne katolickie
strony internetowe w USA:

• The Good Newsroom, medium związane z Archidiecezją Nowojorską;
• The Catholic Sun, medium katolickie Diecezji Phoenix;
• stronę internetową Diecezji Gary;
• The Record Newspaper.

Oznacza to, że przekaz projektu wyszedł poza tradycyjne środowiska polonijne i trafił do katolików w
różnych częściach Stanów Zjednoczonych.

Patronaty honorowe

Na dzień 1 września 2026 roku objęcie projektu patronatem honorowym zostało formalnie potwierdzone przez:

• Prezydenta Miasta Krakowa;
• Starostę Krakowskiego.

Organizatorzy oczekują obecnie na formalne potwierdzenie objęcia inicjatywy patronatem przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, przekazywane za pośrednictwem Kancelarii Prezydenta RP,
oraz przez kard. Grzegorza Rysia, arcybiskupa metropolitę krakowskiego.
Zgodnie z zasadami przyjętymi przez Zarząd Fundacji, kolejne osoby i instytucje będą przedstawiane
publicznie jako patroni dopiero po otrzymaniu pisemnego potwierdzenia. Do tego czasu stosowane
będzie sformułowanie: „wystąpiono o patronat” lub „oczekujemy na potwierdzenie patronatu”.

Uroczyste odsłonięcie Ściany Pamięci

Kulminacją pierwszego etapu projektu będzie uroczyste poświęcenie i odsłonięcie Ściany Pamięci
Polsko-Amerykańskiej, połączone z Wielkim Maltańskim Koncertem Dobroczynnym.
Wydarzenie planowane jest na:
8 listopada 2026 roku

kościół pw. św. Maksymiliana Marii Kolbego
Kraków-Mistrzejowice

Termin przypada w niedzielę poprzedzającą Narodowe Święto Niepodległości. Pozwoli to połączyć
modlitwę za Polskę i polskich emigrantów z refleksją nad wolnością, dziedzictwem, wdzięcznością
oraz odpowiedzialnością za osoby potrzebujące pomocy.
Planowana uroczystość obejmie część historyczną, modlitwę i poświęcenie Ściany Pamięci,
odczytanie wybranych rodzinnych dedykacji oraz koncert dobroczynny z udziałem solistów, chóru i
orkiestry.

Pamięć, która staje się miłosierdziem

W nagraniu przygotowanym w kościele św. Maksymiliana Marii Kolbego ks. prałat Andrzej Kopicz
przedstawia duchowy sens przedsięwzięcia. Przypomina o wierze polskich emigrantów, o ich miłości
do Ojczyzny i odpowiedzialności za następne pokolenia. Zaprasza również Polonię amerykańską,
potomków emigrantów i wszystkich przyjaciół Polski do wspólnego stworzenia dzieła, w którym
pamięć o przodkach będzie przynosiła dobro współczesnym dzieciom i rodzinom.
Film należy zamieścić w wersji z angielskimi napisami, aby jego przesłanie mogło bezpośrednio
dotrzeć również do młodszych pokoleń Polonii oraz do amerykańskich przyjaciół projektu.

Zaproszenie

Zapraszamy polskich emigrantów, ich dzieci, wnuki i prawnuki, polskie parafie i organizacje w Stanach
Zjednoczonych oraz wszystkich przyjaciół Polski do włączenia się w to dzieło.
Uhonorujmy tych, którzy przed nami zachowali wiarę i polskość.
Podziękujmy za odwagę, która odmieniła los kolejnych pokoleń.
Pomóżmy dzieciom i rodzinom, które dzisiaj potrzebują terapii, wsparcia i nadziei.

Upamiętnij przodka.
Pomóż dziecku i rodzinie.
Pozostaw żywe dziedzictwo.

Kontakt dla darczyńców, środowisk polonijnych i mediów:

Vanessa O’Brien
Ambasadorka Honorowa Fundacji Polskich Kawalerów Maltańskich w Krakowie
e-mail: vobonline@gmail.com

tel. +44 7407 027770

Koordynacja projektu w Polsce:
Adam Zając
pełnomocnik Fundacji Polskich Kawalerów Maltańskich w Krakowie

e-mail: zajac@sumax.com.pl

tel. +48 604 227 327